NEN-normen bevatten afspraken over de kwaliteit, veiligheid en uitvoering van producten, diensten en werkprocessen. Ze zorgen ervoor dat organisaties dezelfde uitgangspunten kunnen gebruiken. Voor bedrijven spelen deze normen onder meer een rol bij elektrische installaties, veiligheidsborden en de organisatie van bedrijfshulpverlening.
Een NEN-norm is niet automatisch een wettelijke verplichting. Toch kan een norm in de praktijk wel verplicht worden, bijvoorbeeld doordat deze wordt genoemd in wetgeving, een vergunning, een contract of de voorwaarden van een opdrachtgever.
NEN is het Nederlandse normalisatie-instituut. De organisatie brengt verschillende belanghebbenden samen om afspraken vast te leggen in normen. Denk aan bedrijven, brancheorganisaties, deskundigen, overheden en gebruikers. In een norm staat beschreven aan welke afspraken een product, installatie, dienst of werkwijze moet voldoen. Nederlandse normen herken je aan de aanduiding NEN voor het normnummer, zoals NEN 3140.
Aan de letters voor het normnummer kun je zien waar een norm is vastgesteld.
Een norm kan dus op meerdere niveaus gelden. NEN-EN-ISO 7010 is hier een voorbeeld van. Deze norm gaat over herkenbare veiligheidssymbolen voor onder meer nooduitgangen, eerste hulp en brandbestrijdingsmiddelen.
De meeste NEN-normen zijn vrijwillig. Een norm is op zichzelf geen wet. Een bedrijf mag in veel gevallen zelf bepalen hoe het aan een wettelijke verplichting voldoet. Een norm biedt hiervoor een erkende werkwijze, maar is niet altijd de enige mogelijke oplossing.
Een NEN-norm kan wel wettelijk verplicht zijn wanneer deze via wet- of regelgeving wordt aangewezen. Daarnaast kan toepassing van een norm contractueel vereist zijn, bijvoorbeeld via:
Ook zonder rechtstreekse verplichting kan een norm belangrijk zijn. Bij een ongeval of controle moet een werkgever kunnen uitleggen welke maatregelen zijn genomen. Werken volgens een passende norm kan helpen om aan te tonen dat veiligheid serieus en gestructureerd is aangepakt.
Welke normen voor een bedrijf relevant zijn, hangt af van het gebouw, de werkzaamheden en de aanwezige risico’s. Binnen bedrijfsveiligheid komen een aantal normen regelmatig terug.
NEN 8112 heeft betrekking op de bedrijfsnoodorganisatie en bedrijfshulpverlening. De norm geeft een werkwijze voor het bepalen, inrichten en onderhouden van de noodorganisatie binnen een bedrijf.
Daarbij wordt gekeken naar de risico’s, het aantal aanwezige personen, het gebouw en de snelheid waarmee professionele hulp aanwezig kan zijn. De uitkomsten kunnen worden verwerkt in een BHV-plan, ontruimingsplan en opleidingsprogramma voor de BHV’ers.
De norm schrijft niet voor dat ieder bedrijf precies hetzelfde aantal BHV’ers nodig heeft. De organisatie moet passen bij de eigen situatie en de risico’s uit de risico-inventarisatie en -evaluatie.
NEN-EN-ISO 7010 bevat afspraken over veiligheidstekens en pictogrammen. Hierdoor zijn een nooduitgang, verzamelplaats, AED en brandblusser snel herkenbaar. Het gebruik van vaste symbolen verkleint de kans op verwarring. Dit is vooral belangrijk tijdens een calamiteit, wanneer mensen snel moeten kunnen zien waar zij naartoe moeten of waar hulpmiddelen aanwezig zijn.
NEN 3140 gaat over het veilig gebruiken en onderhouden van elektrische installaties en arbeidsmiddelen met een lage spanning. De norm beschrijft onder meer hoe werkzaamheden veilig worden georganiseerd en welke controles nodig kunnen zijn. Voor bedrijven met elektrische machines, gereedschappen en installaties helpt deze norm bij het beperken van risico’s zoals een elektrische schok, kortsluiting of brand.
NEN 1010 bevat bepalingen voor het aanleggen van veilige elektrische laagspanningsinstallaties. De norm speelt vooral een rol bij nieuwbouw, verbouwingen en aanpassingen aan een installatie. NEN 1010 richt zich vooral op de aanleg. NEN 3140 gaat voornamelijk over het veilige gebruik en beheer nadat de installatie in gebruik is genomen.
Begin bij de wetgeving, de RI&E en de werkzaamheden binnen het bedrijf. Breng in kaart welke risico’s aanwezig zijn en welke installaties, machines en veiligheidsvoorzieningen worden gebruikt. Controleer daarna of klanten, verzekeraars, verhuurders of vergunningverleners aanvullende eisen stellen. Bij twijfel kan een veiligheidskundige beoordelen welke normen van toepassing zijn en welke maatregelen nodig zijn.
Let ook op de versie van een norm. Normen worden aangepast wanneer technieken, inzichten of regels veranderen. Een verouderde uitgave sluit daardoor niet altijd meer aan op de huidige situatie.
Niet iedere organisatie heeft de kennis in huis om normen en veiligheidsregels naar de praktijk te vertalen. AREHBO helpt met het uitvoeren van een RI&E, het opstellen van een BHV-plan en het verzorgen van praktijkgerichte BHV-cursussen.
Contact opnemen
Een EHBO-doos bevat materialen waarmee je direct eerste hulp kunt verlenen bij kleine en grotere verwondingen. Denk aan pleisters voor schaafwonden, steriele kompressen voor bloedende wonden en handschoenen om veilig...
Een verkeerde beweging, val of misstap kan leiden tot een verstuiking of verzwikking. Het gewricht kan pijn doen, opzwellen en moeilijker te belasten zijn. Vaak kun je zelf eerste hulp...
Cornalie
Ons team van ervaren specialisten helpt je graag verder. Neem contact op voor meer informatie over onze veiligheidscursussen of brandbeveiligingsdiensten, en ontvang snel een passend antwoord.
