Wat moet je doen bij een botbreuk?

Bij een botbreuk is het belangrijk om te weten hoe je eerste hulp verleent. Een verkeerde beweging kan het letsel namelijk verergeren. Daarom is het belangrijk om rustig te blijven en op de juiste manier te handelen. Maar wat moet je precies doen bij een botbreuk? In dit blog lees je welke stappen je moet nemen en wanneer je medische hulp inschakelt.

Hoe herken je een botbreuk?

Een botbreuk herken je vaak aan pijn, zwelling en een blauwe plek. De pijn ontstaat meestal direct na het ongeval en neemt toe bij beweging. Soms staat het getroffen lichaamsdeel scheef of lukt het niet meer om erop te steunen. Toch zijn de kenmerken van een botbreuk niet altijd even duidelijk. Bij een kleine breuk blijft bewegen soms nog mogelijk. Hierdoor lijkt het letsel op een kneuzing of verstuiking. Laat een vermoedelijke botbreuk daarom altijd medisch beoordelen.

Wat is het verschil tussen een open en gesloten botbreuk?

Bij botbreuken maken we onderscheid tussen een open en gesloten breuk. Beide veroorzaken vaak pijn, zwelling en moeite met bewegen. Het belangrijkste verschil is de beschadiging van de huid. Bij een open botbreuk staat de breuk via een wond in verbinding met de buitenlucht. Hierdoor is de kans op infecties groter.

Een open botbreuk herken je niet altijd aan een zichtbaar bot. Soms zie je alleen een wond bij de plaats van de breuk. Via deze wond kunnen bacteriën het beschadigde weefsel binnendringen. Daarnaast bestaat risico op bloedverlies en beschadiging van omliggende weefsels. Daarom is bij een open botbreuk direct medische hulp nodig. Bel 112 en dek de wond voorzichtig af met een kompres of snelverband. Zorg er daarbij voor dat het lichaamsdeel in de aangetroffen stand blijft, zodat je verdere beschadiging voorkomt.

Wat moet je doen bij een botbreuk?

Bij een vermoedelijke botbreuk is het belangrijk om verdere beweging te voorkomen. Laat het getroffen lichaamsdeel zoveel mogelijk in de aangetroffen stand. Hiermee beperk je het risico op extra beschadiging. Stel de persoon gerust en zorg voor een comfortabele houding. Volg daarnaast onderstaande stappen om op de juiste manier eerste hulp te verlenen.

Wat moet je wel doen?

• Stel de persoon gerust en voorkom onnodige beweging.
• Ondersteun het getroffen lichaamsdeel in de aangetroffen stand.
• Vraag de persoon om sieraden te verwijderen wanneer je zwelling verwacht.
• Dek een eventuele wond voorzichtig af met een kompres of snelverband.
• Bescherm een liggende persoon tegen afkoeling.
• Schakel passende medische hulp in.

Wat moet je niet doen?

• Zet een scheefstaand lichaamsdeel nooit zelf recht.
• Koel niet bij een overduidelijke botbreuk.
• Geef de persoon niets te eten of drinken.
• Verplaats het getroffen lichaamsdeel niet onnodig.
• Spalk een gebroken ledemaat niet zonder specifieke EHBO-training.

Wanneer moet je bij een botbreuk 112 bellen?

Bij een vermoedelijke botbreuk is medische beoordeling nodig. De ernst en plaats van het letsel bepalen welke hulp je inschakelt.

Bel direct 112 in de volgende situaties:

• Je vermoedt een breuk van het bovenbeen, de heup of het bekken.
• De persoon heeft hevige pijn.
• Er is sprake van een open botbreuk.
• Een arm of been staat in een afwijkende stand.
• Er bestaat kans op shock.
• Het getroffen lichaamsdeel verkleurt blauw, wordt opvallend bleek of verandert onverwacht van kleur.

Wanneer er geen reden is om 112 te bellen, neem je contact op met de huisarts of huisartsenpost. Dit geldt bij vermoedelijke breuken van de hand, arm, schouder, voet, enkel, onderbeen of knie. Ook bij enkelletsel waarbij iemand geen vier stappen zelfstandig loopt, neem je contact op. De huisarts beoordeelt de situatie en bepaalt welke medische hulp nodig is.

Leer eerste hulp verlenen bij botbreuken

Bij een botbreuk is de juiste eerste hulp belangrijk om verdere schade te voorkomen. Tijdens een EHBO-cursus van AREHBO leer je hoe je botbreuken en andere letsels herkent. Je oefent met het ondersteunen van gewonde lichaamsdelen en het inschakelen van medische hulp. Zo weet je welke stappen nodig zijn wanneer iemand een ongeluk krijgt.